Luật Thuế TNDN 2025 (Luật số 67/2025/QH15) có hiệu lực từ 01/10/2025 và áp dụng ngay từ kỳ tính thuế 2025. Với doanh nghiệp FDI, luật mới thay đổi cả thuế suất, ưu đãi đầu tư, chi phí được trừ lẫn nghĩa vụ của đối tác nước ngoài. Nghị định 320/2025/NĐ-CP và Thông tư 20/2026/TT-BTC hướng dẫn chi tiết. Bài viết chọn ra 8 thay đổi ảnh hưởng lớn nhất tới doanh nghiệp có vốn đầu tư nước ngoài, kèm điểm cần kiểm tra cho quyết toán năm 2026.
Tóm tắt nhanh đọc trong 30 giây
- Luật 67/2025 hiệu lực 01/10/2025, áp dụng từ kỳ tính thuế 2025.
- 15%, 17% không áp cho công ty con, bên liên kết không đủ điều kiện.
- Khu công nghiệp không còn là địa bàn ưu đãi; dự án lớn cần 12.000 tỷ.
- Chi từ 5 triệu đồng phải thanh toán không dùng tiền mặt mới được trừ.
Văn bản và mốc áp dụng của Luật Thuế TNDN 2025
| Văn bản | Ngày | Ghi chú |
|---|---|---|
| Luật Thuế TNDN 67/2025/QH15 | Thông qua 14/6/2025, hiệu lực 01/10/2025 | Thay Luật Thuế TNDN 14/2008/QH12 và các luật sửa đổi |
| Nghị định 320/2025/NĐ-CP | 15/12/2025 | Hướng dẫn Luật |
| Thông tư 20/2026/TT-BTC | 12/3/2026, áp dụng từ kỳ tính thuế 2025 | Thay Thông tư 78/2014, 96/2015 |
Theo Điều 24 NĐ 320/2025, doanh nghiệp được chọn áp dụng quy định mới về doanh thu, chi phí, ưu đãi, miễn giảm, chuyển lỗ từ đầu kỳ tính thuế 2025, từ 01/10/2025 hoặc từ 15/12/2025. Quy định thanh toán không dùng tiền mặt và thuế chuyển nhượng vốn của doanh nghiệp nước ngoài áp dụng từ 15/12/2025.
1. Thuế suất 15%, 17%: bẫy “công ty con, bên liên kết”
Luật 67/2025 giữ thuế suất phổ thông 20% và bổ sung hai mức thấp hơn: 15% cho doanh nghiệp tổng doanh thu năm không quá 3 tỷ đồng, 17% cho doanh nghiệp doanh thu trên 3 tỷ đến 50 tỷ đồng. Doanh thu làm căn cứ là doanh thu của kỳ tính thuế liền trước.
Điểm quan trọng với FDI: hai mức này không áp dụng cho doanh nghiệp là công ty con, hoặc có quan hệ liên kết mà doanh nghiệp liên kết không đáp ứng điều kiện. Công ty con của tập đoàn đa quốc gia gần như luôn rơi vào trường hợp này. Phân tích kỹ có trong bài vì sao công ty con FDI không được áp thuế suất 17%.
2. Khu công nghiệp không còn là địa bàn ưu đãi
Theo Luật 67/2025, dự án đầu tư tại khu công nghiệp không còn được ưu đãi thuế TNDN theo địa bàn. Khu kinh tế, khu công nghệ cao, khu nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao và khu công nghệ số tập trung vẫn thuộc địa bàn ưu đãi.
Dự án trong khu công nghiệp vẫn có thể được ưu đãi theo ngành nghề, hoặc nếu khu công nghiệp nằm ở địa bàn khó khăn, đặc biệt khó khăn. Dự án đầu tư mới, mở rộng được phép trước 01/10/2025 còn thời gian ưu đãi tiếp tục hưởng ưu đãi theo văn bản tại thời điểm cấp phép cho thời gian còn lại; nếu mức của NĐ 320/2025 cao hơn thì được chuyển sang (khoản 1, 2 Điều 25 NĐ 320/2025). Xem bài ưu đãi thuế TNDN khu công nghiệp.
3. Dự án quy mô lớn: ngưỡng 12.000 tỷ đồng
Dự án sản xuất muốn hưởng thuế suất 10% trong 15 năm theo tiêu chí quy mô phải đạt đồng thời:
- Vốn đầu tư tối thiểu 12.000 tỷ đồng (trước đây 6.000 tỷ đồng).
- Giải ngân tổng vốn đăng ký trong 05 năm kể từ ngày được phép đầu tư (trước đây 3 năm).
- Sử dụng công nghệ đáp ứng yêu cầu của Bộ Khoa học và Công nghệ.
Thu nhập hưởng thuế suất 10% trong 15 năm được miễn 4 năm, giảm 50% trong 9 năm tiếp theo. Thu nhập hưởng 17% trong 10 năm được miễn 2 năm, giảm 50% trong 4 năm (Điều 20 NĐ 320/2025). Chi tiết danh mục ưu đãi có trong bài thuế suất ưu đãi 10% trong 15 năm.
4. Dự án mở rộng: tiêu chí mới
Nếu dự án đang hoạt động còn ưu đãi, thu nhập tăng thêm từ mở rộng hưởng tiếp ưu đãi còn lại. Nếu dự án đang hoạt động đã hết ưu đãi, phần mở rộng được hưởng miễn, giảm thuế (không hưởng thuế suất ưu đãi) khi đạt một trong các tiêu chí: nguyên giá tài sản cố định tăng thêm từ 40 tỷ đồng (ngành nghề ưu đãi) hoặc 20 tỷ đồng (địa bàn ưu đãi); hoặc tài sản cố định tăng từ 20%; hoặc công suất tăng từ 20%. Mở rộng do sáp nhập, mua lại không được áp dụng. Chi tiết có trong bài ưu đãi thuế dự án đầu tư mở rộng.
5. Doanh nghiệp nước ngoài và nhà cung cấp số
Luật mới bổ sung phương pháp tính thuế theo tỷ lệ % trên doanh thu cho doanh nghiệp nước ngoài không có cơ sở thường trú tại Việt Nam. Tỷ lệ cụ thể nằm ở khoản 3 Điều 12 Nghị định 320/2025: dịch vụ 5%, hàng hóa 1%, bản quyền 10%, lãi vay 5%.
Doanh nghiệp nước ngoài cung cấp hàng hóa, dịch vụ qua thương mại điện tử, nền tảng số có thu nhập tại Việt Nam phải nộp TNDN dù có hay không có cơ sở thường trú. Chuyển nhượng vốn của doanh nghiệp nước ngoài tính 2% trên doanh thu từ 15/12/2025 (điểm i khoản 3 Điều 12 NĐ 320/2025), trừ giao dịch tái cơ cấu nội bộ tập đoàn không đổi công ty mẹ tối cao và không phát sinh thu nhập. Xem thêm bảng tỷ lệ thuế TNDN nhà thầu nước ngoài.
6. Chi phí được trừ: ngưỡng 5 triệu và khoản chi mới
Điểm đáng chú ý với FDI: tiền lương người nước ngoài điều chuyển nội bộ tập đoàn được trừ khi điều kiện, mức hưởng ghi tại văn bản của doanh nghiệp nước ngoài cử người sang (điểm b khoản 8 Điều 10 NĐ 320/2025); các khoản chi được trừ khác gồm chi giảm phát thải khí nhà kính, giảm ô nhiễm môi trường gắn với sản xuất kinh doanh; chi phát triển công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số; thuế GTGT đầu vào chưa khấu trừ hết nhưng không được hoàn.
Ví dụ minh họa (số giả định): Tháng 01/2026, Công ty N thanh toán tiền mặt 6.000.000 đồng (đã gồm thuế) cho một lần mua văn phòng phẩm. Vì khoản thanh toán từ 5 triệu đồng trở lên mà không có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt, toàn bộ 6.000.000 đồng không được tính vào chi phí được trừ. Nếu doanh nghiệp có lãi và áp thuế suất 20%, số thuế TNDN tăng thêm tương ứng là 6.000.000 × 20% = 1.200.000 đồng.
Ở chiều ngược lại, lãi vay của đối tượng không phải tổ chức tín dụng vượt mức lãi suất theo Bộ luật Dân sự không được trừ. Với khoản vay công ty mẹ, doanh nghiệp còn chịu thêm khống chế 30% theo Nghị định 255/2026, xem bài khống chế chi phí lãi vay 30% EBITDA.
7. Thu nhập chịu thuế bổ sung khi tái cấu trúc
Luật 67/2025 bổ sung vào thu nhập chịu thuế: chênh lệch đánh giá lại tài sản khi góp vốn, sáp nhập, hợp nhất, chia, tách, chuyển đổi loại hình; khoản tài trợ, tặng cho nhận được. Tập đoàn đang tái cấu trúc tại Việt Nam cần tính tới khoản này ngay từ khi lên phương án.
Thu nhập từ chuyển nhượng dự án, quyền tham gia dự án, quyền thăm dò khai thác khoáng sản phải xác định riêng. Lỗ được chuyển tối đa 5 năm, và nay được bù trừ giữa hoạt động kinh doanh thông thường với chuyển nhượng bất động sản; riêng lỗ chuyển nhượng bất động sản, dự án không bù vào thu nhập đang hưởng ưu đãi (Điều 6 NĐ 320/2025). Xem bài chuyển lỗ thuế TNDN 5 năm.
8. Thu nhập miễn thuế và ngành bị bỏ ưu đãi
Luật mới miễn thuế với thu nhập từ chuyển nhượng tín chỉ carbon lần đầu và lãi trái phiếu xanh đáp ứng điều kiện. Ngược lại, luật bỏ ưu đãi cho sản xuất hàng chịu thuế TTĐB (trừ ô tô, máy bay, trực thăng, tàu lượn, du thuyền, lọc hóa dầu) và trò chơi điện tử trên mạng.
Ngành ưu đãi được bổ sung gồm sản phẩm, dịch vụ công nghệ số trọng điểm, chip bán dẫn, trung tâm dữ liệu AI. Ô tô sản xuất, lắp ráp mới hưởng 17% trong 10 năm (trước đây 10%).
Những lỗi thường gặp khi áp dụng luật mới
Hiểu lầm
Luật mới chỉ áp dụng từ năm 2026, quyết toán 2025 vẫn theo luật cũ.
Sự thật
Luật 67/2025 áp dụng từ kỳ tính thuế 2025; quyết toán năm 2025 đã theo luật mới.
- Tự áp 17% vì doanh thu dưới 50 tỷ, quên điều kiện công ty con.
- Tiếp tục hưởng ưu đãi khu công nghiệp mà không kiểm tra điều kiện chuyển tiếp.
- Thanh toán tiền mặt khoản từ 5 triệu đồng sau 15/12/2025, mất quyền trừ chi phí.
- Bỏ sót chênh lệch đánh giá lại tài sản khi góp vốn, sáp nhập.
Kết luận
Luật Thuế TNDN 2025 làm thay đổi nền tảng tính thuế của doanh nghiệp FDI: ít ưu đãi theo địa bàn hơn, ngưỡng dự án lớn cao hơn, kiểm soát chi phí chặt hơn và mở rộng nghĩa vụ của đối tác nước ngoài. Doanh nghiệp nên rà lại ưu đãi đang hưởng, chính sách thanh toán và hợp đồng với bên nước ngoài trước kỳ quyết toán 2026. Các bài cùng chủ đề có trong chuyên mục Thuế TNDN và Tập đoàn & FDI.
TAVA có dịch vụ báo cáo tài chính cuối năm và rà soát sổ sách kế toán giúp doanh nghiệp chuẩn bị quyết toán theo luật mới. Bạn có thể liên hệ TAVA để trao đổi.