Phụ lục I giao dịch liên kết là phụ lục kê khai thông tin về quan hệ liên kết và giao dịch liên kết, nộp cùng tờ khai quyết toán TNDN năm. Từ kỳ tính thuế 2026, doanh nghiệp dùng mẫu Phụ lục I ban hành kèm Nghị định 255/2026/NĐ-CP (điểm c khoản 2 Điều 18). Kể cả khi được miễn lập hồ sơ xác định giá, doanh nghiệp vẫn phải kê khai Phụ lục I, và tỷ lệ chi phí lãi vay theo mức khống chế 30% cũng được kê khai tại đây.
Bài này không thay thế mẫu biểu chính thức. Mục tiêu là giúp kế toán chuẩn bị số liệu đúng, đủ và nhất quán trước khi điền mẫu.
Phụ lục I giao dịch liên kết dùng để làm gì?
Phụ lục I là “cửa sổ” đầu tiên để cơ quan thuế nhìn thấy quan hệ liên kết của doanh nghiệp. Qua phụ lục này, cơ quan thuế biết doanh nghiệp liên kết với ai, theo trường hợp nào, giá trị giao dịch bao nhiêu và doanh nghiệp có thuộc diện miễn lập hồ sơ hay không.
Theo Điều 18 Nghị định 255/2026, người nộp thuế kê khai Phụ lục I, II, III cùng tờ khai quyết toán TNDN, đồng thời lập và lưu hồ sơ xác định giá (Local file, Master file) nếu không được miễn. Sự khác nhau giữa các loại hồ sơ có trong bài Local file, Master file, CbCR khác nhau thế nào.
Ai phải kê khai Phụ lục I?
Mọi người nộp thuế TNDN có giao dịch liên kết thuộc phạm vi Nghị định 255/2026 đều phải kê khai. Mức độ kê khai khác nhau theo Điều 20:
| Trường hợp | Kê khai Phụ lục I | Lập hồ sơ xác định giá |
|---|---|---|
| Chỉ giao dịch với bên liên kết trong nước, cùng thuế suất, không bên nào hưởng ưu đãi | Mục I, II (miễn Mục III, IV) | Miễn |
| Doanh thu dưới 50 tỷ và giao dịch liên kết dưới 30 tỷ | Đầy đủ | Miễn |
| Đã ký APA, nộp báo cáo thường niên | Đầy đủ (giao dịch ngoài APA vẫn kê khai) | Miễn trong phạm vi APA |
| Doanh thu dưới 500 tỷ, không phát sinh doanh thu, chi phí từ khai thác, sử dụng tài sản vô hình, đạt tỷ suất 5%–10%–15% | Đầy đủ | Miễn |
| Các trường hợp còn lại | Đầy đủ | Phải lập |
Điều kiện chi tiết của từng trường hợp miễn có tại bài miễn lập hồ sơ giao dịch liên kết 2026.
Mẫu Phụ lục I kèm Nghị định 255/2026 gồm bốn mục: Mục I thông tin về các bên liên kết (đánh dấu hình thức quan hệ theo cột A đến M); Mục II các trường hợp được miễn kê khai, miễn lập hồ sơ; Mục III thông tin xác định giá giao dịch liên kết (hàng hóa, dịch vụ, phí bản quyền, lãi vay…, kèm cột giao dịch thuộc phạm vi APA); Mục IV kết quả sản xuất kinh doanh sau khi xác định giá, trong đó có các chỉ tiêu tính tỷ lệ chi phí lãi vay và phần lãi vay chuyển từ 5 năm trước.
Văn bản và mẫu biểu theo từng kỳ tính thuế
Đây là điểm dễ nhầm nhất trong năm 2026, vì doanh nghiệp vừa nộp quyết toán năm 2025, vừa chuẩn bị cho năm 2026.
- Quyết toán năm 2025 (nộp trong năm 2026): áp dụng Nghị định 132/2020 đã sửa bởi Nghị định 20/2025.
- Quyết toán năm 2026 (nộp trong năm 2027): áp dụng Nghị định 255/2026 và mẫu Phụ lục ban hành kèm nghị định này.
Căn cứ là Điều 23 Nghị định 255/2026. Trước khi điền, kế toán nên tải lại mẫu từ văn bản gốc trên Cổng thông tin Chính phủ hoặc phần mềm hỗ trợ kê khai đã cập nhật, không dùng file mẫu cũ lưu trong máy.
Quy trình 6 bước chuẩn bị số liệu Phụ lục I
Xác định bên liên kết
Rà theo 12 trường hợp (điểm a đến m) tại khoản 2 Điều 5 Nghị định 255/2026, ghi rõ điểm áp dụng cho từng bên.
Trích giao dịch từ sổ kế toán
Lọc theo mã đối tượng: mua, bán hàng hóa, dịch vụ, vay, cho vay, phí bản quyền, phí quản lý.
Đối chiếu báo cáo tài chính
So với thuyết minh về bên liên quan, công nợ cuối kỳ và hợp đồng.
Xét trường hợp miễn
Tính tổng doanh thu, tổng giá trị giao dịch liên kết, tỷ suất lợi nhuận theo lĩnh vực.
Tính khống chế lãi vay
Xác định chi phí lãi vay thuần, cơ sở tính và phần không được trừ trong kỳ.
Điền mẫu và lưu hồ sơ
Điền Phụ lục I, nộp cùng tờ khai quyết toán, lưu bảng tính làm căn cứ.
Bước 2 và 3: trích và đối chiếu giao dịch
Cách làm hiệu quả là gắn mã “bên liên kết” cho từng đối tượng công nợ trên phần mềm kế toán ngay từ đầu năm. Cuối năm, kế toán chỉ cần lọc theo mã để có tổng giá trị mua, bán, vay, phí dịch vụ với từng bên.
Sau đó đối chiếu với thuyết minh bên liên quan trong báo cáo tài chính. Hai danh sách không nhất thiết trùng hoàn toàn vì khái niệm “bên liên quan” theo chuẩn mực kế toán và “bên liên kết” theo pháp luật thuế khác nhau, nhưng mọi khác biệt nên giải thích được.
Bước 5: tỷ lệ chi phí lãi vay
Nghị định 255/2026 yêu cầu người nộp thuế kê khai tỷ lệ chi phí lãi vay theo Phụ lục I. Số liệu gồm lợi nhuận thuần từ hoạt động kinh doanh, chi phí lãi vay, lãi tiền gửi, lãi cho vay và khấu hao. Cách tính và ví dụ có trong bài khống chế chi phí lãi vay 30% EBITDA.
Mốc thời gian cho quyết toán năm 2026
Với doanh nghiệp có năm tài chính trùng năm dương lịch, các mốc liên quan đến Phụ lục I và hồ sơ giao dịch liên kết kỳ 2026 như sau.
Lịch giao dịch liên kết kỳ tính thuế 2026 (năm tài chính theo năm dương lịch)
- 31/12/2026Thứ Năm
Kết thúc kỳ tính thuế 2026
Khóa sổ, chốt danh sách bên liên kết và giá trị giao dịch.
- 31/3/2027Thứ Tư
Nộp quyết toán TNDN kèm Phụ lục I
Local file, Master file phải lập xong trước thời điểm này nếu không được miễn.
- Sau khi nộpKhi có yêu cầu
Cung cấp hồ sơ cho cơ quan thuế
Không quá 30 ngày làm việc, gia hạn 1 lần không quá 15 ngày làm việc.
Doanh nghiệp có năm tài chính khác năm dương lịch tính hạn theo ngày kết thúc năm tài chính của mình. Nếu ngày cuối cùng của thời hạn trùng ngày nghỉ, hạn được tính là ngày làm việc liền kề sau ngày nghỉ đó (khoản 7 Điều 3 Nghị định 252/2026).
Nên đặt mốc nội bộ sớm hơn hạn luật định khoảng một tháng để có thời gian rà soát chéo giữa kế toán thuế và kế toán tổng hợp. Danh mục đầy đủ các tài liệu khác trong bộ quyết toán có tại bài checklist hồ sơ quyết toán thuế TNDN. Phụ lục I nộp điện tử cùng hồ sơ quyết toán, nên bảng tính đối chiếu và hợp đồng gốc cần được lưu cùng bộ hồ sơ năm để tra cứu khi bị hỏi.
Ví dụ minh họa: tổng hợp số liệu trước khi điền mẫu
Ví dụ minh họa (số giả định): Công ty F có hai bên liên kết: công ty mẹ ở Hàn Quốc (nắm 100% vốn, điểm a) và công ty chị em tại Bình Dương (cùng công ty mẹ nắm 100%, điểm b). Bảng tổng hợp năm 2026:
| Bên liên kết | Loại giao dịch | Giá trị (tỷ đồng) |
|---|---|---|
| Công ty mẹ | Mua nguyên liệu | 120 |
| Công ty mẹ | Lãi vay | 4 |
| Công ty chị em | Bán thành phẩm | 30 |
| Tổng | 154 |
Công ty F có doanh thu 260 tỷ đồng, nên không thuộc trường hợp dưới 50 tỷ. F tiếp tục xét điều kiện doanh thu dưới 500 tỷ và tỷ suất lợi nhuận. Dù kết quả thế nào, F vẫn kê khai Phụ lục I đầy đủ vì có giao dịch với bên liên kết nước ngoài.
Những lỗi thường gặp khi kê khai Phụ lục I
Hiểu lầm
Được miễn lập hồ sơ giao dịch liên kết thì không cần nộp Phụ lục I.
Sự thật
Miễn lập hồ sơ vẫn phải kê khai Phụ lục I. Chỉ một trường hợp được miễn Mục III, IV.
- Bỏ sót bên liên kết là cá nhân, như khoản vay giám đốc từ 10% vốn góp chủ sở hữu.
- Chỉ kê giao dịch mua bán hàng hóa, quên lãi vay, phí bản quyền, phí quản lý.
- Số liệu Phụ lục I không khớp sổ kế toán hoặc thuyết minh báo cáo tài chính.
- Dùng mẫu theo Nghị định 132/2020 cho kỳ 2026.
- Không kê khai tỷ lệ chi phí lãi vay dù có giao dịch liên kết.
TAVA hỗ trợ kê khai Phụ lục I
TAVA có thể thiết lập mã bên liên kết trên sổ sách, tổng hợp giao dịch và đối chiếu với báo cáo tài chính trước khi doanh nghiệp nộp quyết toán TNDN. Tham khảo dịch vụ báo cáo tài chính cuối năm và bảng giá.
Kết luận
Phụ lục I tưởng là một trang phụ lục nhỏ nhưng là căn cứ để cơ quan thuế chọn doanh nghiệp kiểm tra giao dịch liên kết. Chuẩn bị số liệu theo 6 bước, dùng đúng mẫu theo kỳ tính thuế và giữ bảng tính đối chiếu sẽ giúp hồ sơ quyết toán năm 2026 chặt chẽ hơn. Xem thêm tổng quan Nghị định 255/2026 và chuyên mục Tập đoàn & FDI.