Thông tư 89/2026/TT-BTC ngày 30/6/2026 hướng dẫn Luật Quản lý thuế 108/2025/QH15 và Nghị định 252/2026, có hiệu lực từ 01/7/2026 và thay Thông tư 80/2021 – thông tư mẫu biểu mà kế toán đã dùng suốt 5 năm. Câu hỏi được hỏi nhiều nhất là: kỳ quý II/2026 nộp trong tháng 7 thì dùng mẫu nào? Câu trả lời ngắn: kỳ tháng 6/2026 và quý II/2026 vẫn dùng mẫu Thông tư 80/2021; mẫu Thông tư 89/2026 áp dụng từ các kỳ phát sinh sau 01/7/2026.
Thông tư 89/2026 là gì và thay thế văn bản nào?
Thông tư 89/2026 (10 chương, 101 điều và phụ lục) quy định hồ sơ khai thuế, mẫu biểu, giao dịch điện tử và các thủ tục quản lý thuế chi tiết. Khoản 3 Điều 99 bãi bỏ nhiều văn bản từ 01/7/2026, trong đó có:
| Thông tư bị bãi bỏ | Nội dung trước đây |
|---|---|
| Thông tư 80/2021/TT-BTC | Hướng dẫn Luật Quản lý thuế 2019, mẫu tờ khai |
| Thông tư 94/2025, 21/2026 | Sửa đổi Thông tư 80/2021 |
| Thông tư 19/2021/TT-BTC | Giao dịch điện tử trong lĩnh vực thuế |
| Thông tư 103/2014/TT-BTC | Thuế nhà thầu nước ngoài |
| Thông tư 46/2024 | Sửa đổi Thông tư 19/2021 |
| Thông tư 92/2015, 84/2016, 179/2013, 96/2016, 97/2016 | Các thủ tục thuế khác |
Từ đây, tài liệu nội bộ, quy trình kê khai và công văn gửi cơ quan thuế cho kỳ mới không nên dẫn Thông tư 80/2021 làm căn cứ. Với nhà thầu nước ngoài, thủ tục khai thay chuyển sang các mẫu theo Thông tư 89/2026.
Quy tắc chuyển tiếp: kỳ nào dùng mẫu nào?
Nguyên tắc là xác định theo kỳ tính thuế, không theo ngày nộp: hồ sơ khai thuế có kỳ tính thuế trước 01/7/2026 thực hiện theo mẫu biểu áp dụng trước thời điểm Thông tư 89/2026 có hiệu lực (khoản 1 Điều 100). Hạn nộp trong bảng đã lùi theo ngày nghỉ (khoản 7 Điều 3 NĐ 252/2026).
| Kỳ khai | Hạn nộp | Mẫu áp dụng |
|---|---|---|
| Tháng 5/2026 | 22/6/2026 | Thông tư 80/2021 |
| Tháng 6/2026 | 20/7/2026 | Thông tư 80/2021 |
| Quý II/2026 | 31/7/2026 | Thông tư 80/2021 |
| Tháng 7/2026 | 20/8/2026 | Thông tư 89/2026 |
| Quý III/2026 | 02/11/2026 | Thông tư 89/2026 |
| Quyết toán năm 2026 | 31/3/2027 | Thông tư 89/2026 |
Ví dụ minh họa: Công ty C khai GTGT theo quý. Tờ khai quý II/2026 nộp ngày 28/7/2026 dùng mẫu Thông tư 80/2021. Tờ khai quý III/2026 nộp trước ngày 02/11/2026 dùng mẫu Thông tư 89/2026.
Với thuế TNCN khấu trừ từ tiền lương kỳ 2026, khoản 2 Điều 70 Nghị định 253/2026 cho phép các trường hợp đã kê khai, nộp trong giai đoạn 01/01/2026 đến trước 01/7/2026 theo văn bản cũ không phải nộp lại hồ sơ khai tháng, quý mà điều chỉnh vào hồ sơ quyết toán năm 2026.
Kênh nộp hồ sơ khai thuế điện tử từ 01/7/2026
Theo khoản 7 Điều 50 Nghị định 252/2026 (Thông tư 89/2026 hướng dẫn chi tiết), hồ sơ được lập và gửi điện tử qua một trong các kênh:
- Cổng Dịch vụ công quốc gia;
- Hệ thống thông tin quản lý thuế – cổng eTax (thuedientu.gdt.gov.vn) và ứng dụng eTax Mobile;
- Tổ chức cung cấp dịch vụ T-VAN;
- Hệ thống thanh toán điện tử có kết nối để nộp tiền thuế.
Người nộp thuế không gửi trùng lặp cùng một hồ sơ cho cùng thủ tục qua nhiều kênh. Cơ quan thuế không yêu cầu nộp lại giấy tờ đã có trong cơ sở dữ liệu và có thể tự tạo sẵn một phần thông tin trên tờ khai để người nộp thuế xác nhận.
Phương thức không điện tử chỉ dành cho người cao tuổi, người khuyết tật, đối tượng bảo trợ xã hội, người ở địa bàn đặc biệt khó khăn không giao dịch điện tử được (khoản 1 Điều 50 NĐ 252/2026); khi hệ thống thuế gặp sự cố, người nộp thuế được nộp sau khi hệ thống khôi phục hoặc nộp trực tiếp, qua bưu chính (khoản 4 Điều 54).
Từ kỳ phát sinh sau 01/7/2026 nộp tờ khai thế nào?
- Xác định kỳ khai
- Kỳ trước 01/7/2026?Có → dùng mẫu TT 80/2021
- Chọn mẫu TT 89/2026
- Nộp qua eTax, DVC hoặc T-VAN
- Lưu thông báo chấp nhận
Khai thuế GTGT theo quý và các quy định kỳ khai
Theo nguồn thứ cấp, Thông tư 89/2026 giữ ngưỡng 50 tỷ đồng: doanh nghiệp có tổng doanh thu bán hàng hóa, dịch vụ năm trước liền kề từ 50 tỷ đồng trở xuống được chọn khai GTGT theo quý. Doanh thu được xác định bằng tổng doanh thu trên các tờ khai GTGT các kỳ trong năm dương lịch; nếu khai tập trung thì gồm cả đơn vị phụ thuộc, địa điểm kinh doanh.
Doanh nghiệp mới bắt đầu hoạt động được chọn khai theo quý. Nếu doanh thu năm dương lịch đầu tiên vượt 50 tỷ đồng, doanh nghiệp khai theo tháng từ năm kế tiếp.
Với thuế TNCN từ tiền lương, tiền công, điểm a khoản 1 Điều 22 Thông tư 89/2026 quy định tổ chức, cá nhân trả thu nhập khai theo quý số thuế đã khấu trừ và quyết toán năm (Ban biên tập đã đọc bản ảnh gốc). Từ kỳ tháng 7/2026 trở đi, doanh nghiệp không còn khai TNCN khấu trừ theo tháng; hồ sơ khai quý thực hiện theo mục 7.1 Phụ lục I Thông tư 89/2026.
Gia hạn nộp hồ sơ khai thuế và phân loại người nộp thuế
Khi gặp thiên tai, hỏa hoạn hoặc trường hợp bất khả kháng khác, người nộp thuế được gia hạn nộp hồ sơ khai thuế: không quá 30 ngày với hồ sơ tháng, quý, năm, từng lần phát sinh; không quá 60 ngày với hồ sơ quyết toán (khoản 4 Điều 12 Luật 108/2025). Theo nguồn thứ cấp, Thông tư 89/2026 quy định cơ quan thuế trả lời trong 03 ngày làm việc bằng thông báo mẫu 01/TB-GHKT.
Theo nguồn thứ cấp, thông tư cũng phân loại người nộp thuế theo 4 mức tuân thủ, rủi ro. Mức phân loại ảnh hưởng tới tần suất kiểm tra, cách xử lý hoàn thuế. Xem thêm bài kiểm tra thuế doanh nghiệp theo luật 2025.
Quyết toán năm 2026 sẽ chịu ảnh hưởng thế nào?
Hồ sơ quyết toán thuế TNDN năm 2025 đã nộp trước 31/3/2026, tức trước khi Thông tư 89/2026 có hiệu lực, nên dùng mẫu cũ. Ngược lại, quyết toán TNDN và TNCN năm 2026 có hạn 31/3/2027 sẽ là lần quyết toán đầu tiên theo bộ mẫu Thông tư 89/2026.
Năm 2026 là năm “hai nửa”: nửa đầu khai theo Thông tư 80/2021, nửa sau theo Thông tư 89/2026. Khi lập quyết toán, kế toán cần cộng dồn số liệu của cả hai giai đoạn, đối chiếu số đã khai, đã nộp trên tài khoản giao dịch thuế điện tử. Với TNCN tiền lương, các chênh lệch của giai đoạn trước 01/7/2026 được điều chỉnh vào hồ sơ quyết toán năm 2026 như đã nêu ở trên.
Ví dụ minh họa: một công ty đã khai TNCN tiền lương theo tháng từ tháng 01 đến tháng 6/2026 bằng mẫu cũ. Công ty không phải nộp lại sáu tờ khai này theo mẫu mới; phần chênh lệch do áp dụng quy định mới cho kỳ 2026 (nếu có) được xử lý khi lập quyết toán TNCN năm 2026. Nếu phát hiện khai sai số liệu, công ty vẫn xem xét khai bổ sung theo quy định chung.
Thử nhanh 1 câu
Tờ khai GTGT tháng 6/2026, nộp ngày 18/7/2026, dùng mẫu nào?
- Mẫu Thông tư 89/2026 vì nộp sau 01/7/2026
- Mẫu Thông tư 80/2021 vì kỳ tháng 6 phát sinh trước 01/7/2026
- Được chọn một trong hai mẫu
Xem đáp án
Đáp án: mẫu Thông tư 80/2021. Quy định chuyển tiếp xác định theo kỳ tính thuế: kỳ tháng 6/2026 và quý II/2026 vẫn dùng mẫu cũ.
Những lỗi thường gặp khi chuyển sang Thông tư 89/2026
Soát trước khi nộp tờ khai kỳ mới
- Xác định đúng kỳ phát sinh, không chọn mẫu theo ngày nộp
- Không nộp cùng một hồ sơ qua hai kênh (eTax và T-VAN)
- Cập nhật số định danh cá nhân của người lao động trên hồ sơ TNCN
- Đổi căn cứ trong công văn, giấy đề nghị từ TT 80/2021 sang TT 89/2026
- Lưu thông báo chấp nhận hồ sơ, ảnh chụp lỗi nếu hệ thống sự cố
Một lỗi khác là tiếp tục dựa hoàn toàn vào phần mềm HTKK. Theo nguồn thứ cấp, Thông tư 89/2026 không còn quy định riêng về lập hồ sơ bằng HTKK. Việc HTKK được cập nhật mẫu mới đến đâu, TAVA đang theo dõi; nếu gặp lỗi phần mềm, bạn có thể tham khảo bài khắc phục lỗi thoát phần mềm HTKK hoặc kê khai trực tiếp trên eTax.
Cuối cùng, nhiều trang vẫn trích “Thông tư 80/2021” kèm số điều cho các nội dung đã thay đổi. Hãy kiểm tra ngày đăng bài và văn bản căn cứ trước khi làm theo.
Kết luận
Thông tư 89/2026 thay đổi mẫu biểu và cách giao dịch với cơ quan thuế, nhưng quy tắc chuyển tiếp khá rõ: kỳ trước 01/7/2026 giữ mẫu cũ, kỳ sau dùng mẫu mới. Kế toán nên cập nhật phần mềm, quy trình và lịch nhắc ngay từ kỳ quý III/2026. Xem toàn bộ hạn trong lịch nộp thuế 2026 và căn cứ thời hạn tại bài Nghị định 252/2026.
Nếu doanh nghiệp chưa có người theo dõi mẫu biểu mới, TAVA có thể đảm nhận việc kê khai hằng kỳ qua gói kế toán thuế trọn gói. Bạn cũng có thể tham khảo khóa học để tự cập nhật nghiệp vụ.